17 juni 2021

Duurzaamheidsbeleid aan de hand van areaalpotentie

‘Er is veel potentie voor het opwekken van groene energie langs snelwegen’ zo viel onlangs te lezen in een artikel van de NOS. Inschattingen laten zien dat er langs snelwegen veel zonne-energie kan worden opgewekt. Op deze gronden van Rijkswaterstaat kan groene energie voor honderdduizenden huishoudens worden opgewekt. Primum gebruikt de areaalpotentiescan om dit soort inzichten te creëren voor organisaties. In dit artikel vertellen we er meer over.

Visualisatie van groen gekleurde zonnepanelen langs de A37

Visualisatie van groen gekleurde zonnepanelen langs de A37 (bron: NOS o.b.v. The Imagineers / Rijkswaterstaat)

Waar begin ik?

In onze projecten zien wij steeds meer organisaties met ambitieuze doelstellingen op gebied van klimaat, energie en circulariteit. Hieronder vallen publieke opdrachtgevers zoals Rijkswaterstaat en ProRail, maar ook provincies en gemeenten. De logische vervolgstap is het bepalen van beleid om vooruitgang op de doelstellingen te realiseren. Maar, waar moet je beginnen? Een goed startpunt is om inzicht te creëren in de kansen die je eigen areaal hiervoor biedt: de areaalpotentie.

Veel publieke opdrachtgevers hebben een dusdanig groot areaal dat het ontbreekt aan inzicht in relevante informatie voor duurzaamheidsindicatoren. Een voorbeeld hiervan is inzicht in de hoeveelheid, type en oorsprong van vrijkomend of inkomend materiaal. Dit is essentiële informatie om te bepalen in welke periode, gebieden of assets het meeste vooruitgang te behalen valt op gebied van circulariteit. Om hier invulling aan te geven, gebruiken wij een areaalpotentiescan.

Hoe werkt het?

Een areaalpotentiescan is een globale analyse van het areaal waarbij inzicht wordt gecreëerd in waar er kansen liggen om te verbeteren, gevisualiseerd in een dashboard met GIS kaart. Eerst wordt bepaald welke indicatoren relevant zijn voor de organisatie en de informatiebehoefte daarbij. Vervolgens zetten wij de analyse op met behulp van overheidsinformatie, openbare gegevens en GIS data. Dit vullen we aan met onze eigen kennis en expertise op gebied van duurzaamheid. Deze gegevens combineren we met geschikte GIS-tools om een visueel dashboard met kaart op te stellen. In onderstaande figuur staat voorbeeld van zo een dashboard opgenomen, specifiek voor de opwek van zonne-energie.

Dashboard zonne-energie vanuit de areaalpotentiescan voor RWS WNN

Dashboard zonne-energie vanuit de Areaalpotentiescan voor RWS WNN.

De inzichten die hieruit ontstaan worden besproken en gebruikt om concrete maatregelen te bepalen die passen bij het beleid en de ambities van de opdrachtgever. Gezamenlijk bepalen we de strategie waarmee echte vooruitgang kan worden gerealiseerd.

De Areaalpotentiescan voor Rijkwaterstaat WNN

In 2020/2021 heeft Primum in samenwerking met Infram voor de Regio West-Nederland Noord  in kaart gebracht waar in het areaal kansen liggen voor Energiebesparing, -opwekking en -verschuiving en Circulaire Economie. De nadruk ligt op het kwantitatief  inzicht omdat deze thema’s kwalitatief (in processen en projecten) al redelijk in beeld zijn.

Deze areaalpotentiescan creëert overzicht en helpt RWS om een vertaling te maken van landelijke doelen naar regionaal niveau en om de doelen te monitoren vanuit een gemeenschappelijk referentiebeeld. Daarnaast is de areaalpotentiescan een middel om zowel intern als aan de buitenwereld te tonen hoe RWS zich inspant op het gebied van Energie & Klimaat en Circulaire Economie.

Het kwantitatieve resultaat is per deelgebied (zonne-energie, windenergie, thermische energie, energie opwek en Circulaire Economie) verwerkt in een apart ArcGIS dashboard. Dit zorgt voor overzichtelijke dashboards die eenvoudig te gebruiken zijn. RWS projectleider Jaklien van Middelaar zegt hier het volgende over:
Doordat het dashboard interactief is kan RWS goed integrale afwegingen maken en nagaan welke maatregelen het meest positief bijdragen aan het realiseren van de RWS ambitie, en op welke locaties dit het best kan worden gedaan én wanneer.

Ook een Areaalpotentiescan?

Geïnteresseerd in de mogelijkheden van een Areaalpotentiescan voor jouw beheersgebied? Hiermee kun je de duurzame potenties goed in beeld  te krijgen maar ook inzichtelijk krijgen welke maatregelen het meest effect geven. Wij helpen je graag verder!