17 februari 2020

Primum en de Regionale Energie Strategie

Op dit moment is Nederland heel hard aan het werk om de Regionale Energie Strategieën vorm te geven. Ook Primum is hier op verschillende manieren bij betrokken. Lees hier de belevenissen van Esmeralda en Eva.

Esmeralda: een frisse blik op de RES

Van het Akkoord van Parijs naar de Klimaatwet en -akkoord en nu de Regionale Energie Strategieën: het klimaatbeleid ontwikkelt zich snel. En niet alleen het klimaatbeleid heeft zich ontwikkeld, ook het bewustzijn over klimaatvraagstukken is meegegroeid. Waar klimaat vroeger nog vooral iets van milieuorganisaties was, heeft het nu een plek gekregen in alle aspecten van onze samenleving.   

Wat ook gegroeid is, is jongerenparticipatie. Toen ik zelf drie jaar geleden bestuurslid werd van het allereerste bestuur van de Jonge Klimaatbeweging (een organisatie die jongeren een stem geeft bij klimaatbeleid) stond jongerenparticipatie bij klimaatvraagstukken nog bijna nergens op de agenda. Na drie jaar hard werken kunnen we constateren dat ook dat écht veranderd is. Jongeren hebben aan tafel gezeten bij het opstellen van het Klimaatakkoord, stellen samen met hun CEO’s klimaatstatements op en zijn actief bij de European Green Deal. Om jongeren ook een rol te geven bij het opstellen van de Regionale Energie Strategieën (RES) is de organisatie Jong RES Nederland opgericht. De missie van deze organisatie is eenvoudig: Jongerenvertegenwoordiging bij elke Regionale Energie Strategie (RES) in Nederland.

Bij deze organisatie ben ik sinds een paar weken actief. Drie jaar later, en een klimaatakkoord verder, ben ik weer hard aan de slag om jongeren een plek aan tafel te geven bij het aanpakken van onze klimaatopgave.

Wat is de Regionale Energie Strategie?

In het Klimaatakkoord hebben we uitgewerkt hoe we een reductie van 49% van de CO2-uitstoot (ten opzichte van 1990) gaan realiseren. Best een opgave. In de afgelopen dertig jaar, van 1990 tot 2018, hebben we de CO2-uitstoot met 15% terug weten te brengen (zie hier de voortgang van de reductie van onze CO2-uitstoot in de Klimaat en Energieverkenning). In de komende 10 jaar stellen we in Nederland het doel de CO2-uitstoot met nog 34% extra reduceren.

In Nederland maken we een belangrijke stap door Regionale Energie Strategieën op te stellen. In deze RES’en bepalen we hoeveel duurzame energie we gaan wekken en waar, hoe de energieinfrastructuur hierop aangepast moet worden en hoe we onze gebouwen duurzaam gaan verwarmen. De RES’en worden per regio opgesteld door onder andere gemeentes, provincies, waterschappen en de netbeheerder. Jongeren nemen hierbij ook een plek in, waar Jong RES Nederland voor zorgt.

Waarom doen we dat?

Jongeren aan tafel bij het opstellen van een Regionale Energie Strategie is belangrijk. Jongeren hebben geen enkel ander belang dan een realiseerbare, ambitieuze en gedragen RES op te stellen. En dat maakt hun positie uniek. De échte uitvoering van energietransitie gaat voornamelijk in hun generatie plaatsvinden. Net als de echt grote veranderingen in ons klimaat. De Regionale Energie Strategie is voor jongeren niet het zoveelste beleidsstuk, het is een manier om hun eigen toekomst vorm te geven.

Jongeren brengen dan ook een nieuwe, frisse blik op de bestaande gang van zaken. Dat brengt dynamiek en onbevangenheid met zich mee. Hierdoor kunnen zij oplossingen aandragen die niet vanzelfsprekend zijn. Of die misschien nu nog als (politiek) onhaalbaar worden gezien.

Draagvlak onder jongeren is bovendien essentieel voor een RES. Jongeren zijn de uitvoerders en zullen de toekomstige besluitnemers zijn. Als we over deze lange termijn gaan nadenken zijn jongeren essentieel om aan tafel te hebben om tot een gedragen plan te komen.

Wat doet Jong RES?

Jong RES Nederland bestaat nu een kleine maand. In deze maand is er al heel veel gebeurd:

  • Nationaal Programma Raad Regionale Energie Strategie (NPRES): Jong RES heeft een zetel in de NPRES gekregen en onze eerste vergadering van deze overkoepelende organisatie van de RES bijgewoond. Komende tijd zullen we structureel bij deze vergaderingen aanschuiven.
  • RES coördinatoren dag: Afgelopen week vond de RES coördinatoren dag plaats, waar iedereen die aan de RES werkt bijeenkwam. Tijdens deze dag kregen wij de ruimte om over jongerenparticipatie en Jong RES Nederland te vertellen. Ook komende tijd zullen bij steeds bij de RES coördinatorendagen aanwezig zijn.
  • Pilot in Groningen: In Groningen is er al een groep jongeren actief bij de RES. Hier is onder andere een bijeenkomst georganiseerd om jongeren te betrekken bij deze RES. Uit de lessen van deze bijeenkomst en pilot ontwikkelen wij nu een jongeren participatietool: ‘Out of Your Comfort Zone’.
  • Het netwerk vergroten: we zijn hard bezig om de organisatie te laten groeien. Zo hebben we nu een vacature voor Jong RES coördinatoren, die verantwoordelijk worden voor de jongerenvertegenwoordiging van een aantal regio’s. Ook per regio trekken we jongeren aan om als vertegenwoordiger een rol te gaan spelen.

Komende maanden gaan we hiermee verder, tot we onze missie bereikt hebben: bij elke RES jongerenvertegenwoordiging.

Eva: belevingen als procesregisseur RES Arnhem Nijmegen

Na weer een tijdje uit de gemeente wereld te zijn geweest, is het weer een soort van vertrouwd er weer in terug te zijn. Het verbaast me wederom wat voor andere taal er letterlijk wordt gebruikt en ik leer ook weer nieuwe termen. Naast een opfrissing van de weggezakte woorden als griffiers, oplegger, startnotitie, ‘heb ik aangegeven’, ammendementen en ambtelijk voorportaal, is het alsof ik een nieuwe woordenschat rijker wordt: concept-bod, Bod, appreciatieproces, Route35. Het is flink inlezen. En daarnaast heel veel kennismakingen met uiteenlopende mensen uit deze regio. Het is echt springen op een rijdende trein, waarbij je slechts globaal de eindbestemming weet. Komende tijd zal ik jullie op de hoogte houden hoe de reis er uitziet met zijn tussenstations, en ongetwijfeld zijn dalen maar ook pieken. Ik heb er zin in om dit te gaan beleven!


 

Eva2.png
Eva de Ruiter

eva.deruiter@primum.nl
+31 6 1270 5970